Είναι συχνές και, τις περισσότερες φορές, καλοήθεις. Πολλοί τις αναβάλλουν από αμηχανία ή επειδή φοβούνται ότι κάθε αίμα είναι καρκίνος. Η εξέταση είναι σύντομη και ξεκαθαρίζει τη διάγνωση.
Ο πρωκτός είναι μια ευαίσθητη περιοχή του σώματος που προσβάλλεται από μία σειρά παθολογιών και παρουσιάζει ενοχλητικά συμπτώματα. Επειδή είναι μια περιοχή που δεν μπορεί κάθε άνθρωπος να εξετάσει μόνος του εύκολα, και επίσης δεν είναι εύκολο για πολλούς ανθρώπους να συζητήσουν με άλλους (ακόμα και γιατρούς) τα συμπτώματα της περιοχής, το αποτέλεσμα είναι η δημιουργία σημαντικού άγχους. Το άγχος σε πολλές περιπτώσεις συνοδεύει τα συμπτώματα και προκαλεί επίταση των συμπτωμάτων και σύγχυση στον ασθενή.
Οι αιμορροίδες είναι ένα από τα συχνότερα κλινικά προβλήματα. Προκαλούν ενοχλητικά συμπτώματα αιμορραγίας, πόνου και ερεθισμού και επιπλέον προκαλούν πολύ άγχος με την παρουσία τους.
Στις περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζονται συντηρητικά, αλλά υπάρχουν και αιμορροίδες που χρειάζονται οπωσδήποτε χειρουργείο. Αυτές είναι οι θρομβωμένες αιμορροίδες, που παρουσιάζονται με οξύ πόνο και νέκρωση και μπορεί να εξελιχθούν σε σηπτική κατάσταση. Σε αυτή την περίπτωση γίνεται επείγουσα επέμβαση. Αν για οποιοδήποτε λόγο αυτό δεν είναι δυνατόν, τότε αντιμετωπίζονται με αντιβιοτικά και αναλγησία.
Υπάρχουν πολλές μέθοδοι θεραπείας των αιμορροίδων· όποια μέθοδος και αν ακολουθηθεί, το σημαντικό είναι η σωστή αξιολόγηση της κλινικής εικόνας και η αποφυγή επιπλοκών.
Οι Αιμορροΐδες δεν είναι πάθηση. Είναι ένα φυσιολογικό πλέγμα από φλέβες, των οποίων ο σκοπός είναι να κλείνουν ερμητικά την περιοχή του πρωκτού. Όπως όλες οι φλέβες στο σώμα διατείνονται όταν υπάρχει μεγάλη πίεση και δημιουργούν αιμορραγία και άλλα συμπτώματα. Η πίεση προέρχεται από δυσκοιλιότητα, εγκυμοσύνη ή άλλοτε από συχνές κενώσεις σε ασθενείς με κολίτιδα ή ευερέθιστο έντερο.
Η ραγάδα είναι σχίσιμο του πρωκτικού σωλήνα. Ο πόνος και ο σπασμός του σφιγκτήρα διατηρούν ο ένας τον άλλον.
Τα συμπτώματα των αιμορροίδων είναι αιμορραγία από το ορθό, πόνος, αίσθημα καύσους, κνησμός, πρόπτωση και εκκρίσεις.
Τα συμπτώματα αυτά δεν είναι ειδικά μόνο για αιμορροίδες, πολλές παθήσεις του ορθού και του πρωκτού εμφανίζονται μα ταυτόσημα συμπτώματα. Επειδή οι αιμορροίδες είναι πολύ συχνές μπορεί να συνυπάρχουν με οποιαδήποτε άλλη πάθηση. Η διαγνωση πρέπει να μπαίνει από ειδικό μετά από εξέταση της περιοχής. Ειδικά για το αίμα από το ορθό χρειάζεται συνήθως ενδοσκόπηση, ειδικά αν η ηλικία είναι άνω των 40.
Οι αιμορροιδες επηρεάζονται από παράγοντες που αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση. Η αυξημένη ενδοκοιλιακή πίεση προκαλεί συμφόρηση του αίματος και διόγκωση των αιμορροίδων. Η διόγκωση των αιμορροίδων προκαλεί τα συμπτώματα και ιδίως την αιμορραγία. Οι συνηθέστεροι παράγοντες που αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση είναι:
α) η δυσκοιλιότητα
β) πολλαπλές κενώσεις του εντέρου
γ) παχυσαρκία
δ) εγκυμοσύνη
ε) καθιστική ζωή
ζ) συχνή άρση βαρών
Συνιστάται διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, φρούτα και λαχανικά. Χορηγούνται συμπληρώματα ινών. Εάν υπάρχει μεγάλη συχνότητα κενώσεων, όπως στο σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και την κολίτιδα, χρειάζεται ρύθμιση αυτών των παθήσεων για να ανακουφιστούν οι αιμορροίδες.
Οι αιμορροιδες δημιουργούν συχνά προβλήματα στην εγκυμοσύνη. Εχει βρεθεί ότι θρόμβωση αιμορροίδων συμβαίνει γύρω στο 8% των εγκύων στο τελευταίο 3μηνο της κύησης και γύρω στο 20% μετά τον τοκετό. Αρα περισσότερες από το 1/3 των εγκύων θα βιώσουν οξύ και επώδυνο πρόβλημα με τις αιμορροίδες. Για αυτό χρειάζεται πρόληψη με κατάλληλη δίαιτα, συμπληρώματα ινών και ήπια υπακτικά, κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης. Σε περίπτωση που υπάρχουν σημαντικά συμπτώματα από αιμορροίδες και σχεδιάζεται εγκυμοσύνη καλύτερα να γίνεται προληπτική θεραπεία των αιμορροίδων πριν την εναρξη της εγκυμοσύνης.
Η μεγάλη πλειοψηφία των αιμορροίδων δεν χρειάζεται επέμβαση . Αν πρόκειται για αιμορροίδες εσωτερικές (1ου & 2ου βαθμού) τότε τοπικές θεραπείες με κρέμες, υπόθετα και φυτικές ίνες είναι αρκετές για υποχώρηση συμπτωμάτων. Τοπική φροντίδα με χλιαρό ντους αντί για χαρτί υγείας και αποφυγή ερεθιστικών σαπουνιών βοηθάει.
Πότε οι αιμορροίδες χειρουργούνται? α) Οταν κάνουν επιπλοκές -θρόμβωση β) Οταν τα συμπτώματα, αιμορραγία, πόνος, ερεθισμός, πρόπτωση δεν υποχωρούν και επηρεάζουν την ποιότητα ζωής
Υπάρχει πληθώρα επεμβάσεων για τις αιμορροίδες, πράγμα που σημαίνει ότι καμμία δεν είναι απόλυτα ικανοποιητική. Το κύριο ζητούμενο στην επέμβαση των αιμορροίδων είναι η έλλειψη πόνου μια και ο πρωκτός είναι πολύ ευαίσθητη περιοχή στον πόνο. Το δεύτερο ζητούμενο είναι να μην υπάρχει υποτροπή μετά την επέμβαση. Στην σελίδα αυτή θα παρουσιάσουμε συνοπτικά τις κύριες επεμβατικές τεχνικές που υπάρχουν στις ευρωπαικές και αμερικανικές κατευθυντήριες οδηγίες. Δεν θα ασχοληθούμε με τεχνικές που έχουν μεγάλο μάρκετιγκ από εταιρείες χωρίς αποδείξεις οφέλους για τον ασθενή διότι η σύγχρονη χειρουργική πρέπει να βασίζεται σε αυτό που λέγεται "Evidence Based Medicine".
H Κλασσική αιμορροιδεκτομή Milligan Morgan είναι εξαιρετικά αποτελεσματική και ασφαλής επέμβαση, ειδικά για αιμορροίδες 4ου βαθμού. Το μειονέκτημά της είναι ότι έχει αρκετό μετεγχειρητικό πόνο, ο οποίος ελέγχεται βέβαια με κατάλληλα παυσίπονα. Γia να μιεωθεί αυτό το πρόβλημα γίνεται παραλλαγή με "κλειστή" αιμορροιδεκτομή τύπου Ferguson.
Η επέμβαση με stapler Longo χρησιμοποιεί ένα συρραπτικό εργαλείο για την εκτομή του αιμορροιδικού δακτυλίου και ταυτόχρονη συρραφή με stapler των υποκειμένων ιστών. Εϊναι πολύ αποτελεσματική, ειδικά για κυκλοτερείς προπίπτουσες αιμορροίδες και έχει πολύ λίγο πόνο. Υπήρξε δημοφιλής επέμβαση μεταξύ 2000-2010 και ακόμα γίνεται σήμερα σε επιλεγμένες περιπτώσεις με εξαιρετικά αποτελέσματα. Το πρόβλημα όμως είναι ότι σε ένα ποσοστό 1 % μπορεί να προκαλέσει κάποιες σοβαρές επιπλοκές, όπως αίσθημα έπειξης για κένωση, και ορθοκολπικό συρίγγιο. Για αυτό και γίνεται μόνο σε επιλεγμένες περιπτώσεις από ειδικά πιστοποιημένους χειρουργούς.
Η επέμβαση γίνεται με την συσκευή LIGASURE η οποία χρησιμοποιεί διπολική ηλεκτροθρμική ενέργεια που ρυθμίζεται από έναν ηλεκτρονικό εγκέφαλο ανάλογα με την αντίσταση των ιστών, αυτό έχει σαν συνέπεια την τήξη των ιστών και σφράγισμα των αγγείων χωρίς αιμορραγία και με ελάχιστο πόνο. Η επέμβαση με LIGASURE έχει βρεθεί σε μελέτες να πλεονεκτεί σηματνικά όσον αφορά τον πόνο και την ταχ΄θτητα επούλωσης. Παρόμοια τεχνική είναι με την πηγή ενέργειας HARMONIC ACE που χρησιμιοιεί υπερήχους για την διατομή των ιστών. ΟΙ τεχνικές LIGASURE και HARMONIC ACE συνδυάζουν τα πλεονεκτήματα του μικρού τραυματος με μεγάλη αποτελεσματικότητα.
Η τεχνική αυτή κυκλοφορεί με διάφορα ονόματα, όπως HAL -RAR, THD, TRILOGY κλπ τα οποία εξαρτώνται από το ονόματα που δίνουν οι εταιρείες στα εργαλεία τους. Ουσιαστικά πρόκειται για μια σειρά από ραφές που μπαίνουν στις αιμορροίδες με σκοπό να μειώσουν την ροή του αίματος. Συνήθως μπάινουν 6 ραφές αλλά επειδή συχνά δεν είναι αρκετές για να επιτύχουν την κατάργηση των αιμορροίδων συμπληρώνονται με επιπλέον ραφές για την πτύχωση των αιμορροίδων μέσα στον πρωκτό. Για να επιτευχθεί το εγχείρημα χρειάζεται με γενική αναισθησία η εισαγωγή ενός διαστολέα στον πρωκτό και δια μέσου αυτού μίας κεφαλής υπερήχων για ανίχνευση των αρτηριών. Εάν κάνετε click στην παράγραφο δίνει ένα βίντεο της επέμβασης από ένα κέντρο όπου την πραγματοποιούν. Η επέμβαση έχει λιγότερο πόνο από την κλασσική Milligan Morgan αλλά πολύ περισσότερες υποτροπές.
Τα ραδιοκύματα είναι μια μορφή ενέργειας κατά την οποία επιφέρεται αλλαγή στους ιστούς με χαμηλή θερμοκρασία, περίπου 60 βαθμών Κελσίου. Στις αιμορροίδες αυτό σημαίνει ότι μπορούν να προκαλέσουν θρόμβωση χωρία ταυτόχρονο έγκαυμα. Τα ραδιοκύματα είναι σχετικά νέα μέθοδος κατάλληλη κυρίως για αιμορροίδες σταδίου ΙΙ-ΙΙΙ. Χρειάζεται γενική αναισθησία. Μακροπρόθεσμα αποτελέσματα όσον αφορά την υποτροπή δεν υπάρχουν ακόμα.
Το Laser έχει μεγάλες επιτυχίες στην δερματολογία όπου η επιφανειακή του ακτινοβολία είναι ιδανική για θεραπεία δερματικών βλαβών. Τα πράγματα είναι πιο περίπλκα στις αιμορροίδες και δεν υπάρχει ως τώρα καμμιά απόδειξη ότι έχει κανένα πλεονέκτημα. Το laser αναπτύσεει θερμοκρασία 600 βαθμών Κελσίου που θρομβώνει τις αιμορροιδες δημιουργώντας ένα τοπικό έγκαυμα. Μπορεί να εφαρμοσθεί μόνον σε εσωτερικές αιμορροίδες με αποτέλεσμα την συρρίκνωση τους, όμως είναι ακατάλληλο για εξωτερικές διότι εκεί θα καταλήξει μόνο σε έγκαυμα το οποίο εννοείται δεν θα είναι ανώδυνο. Αν αφαιρεθούν οι μελέτες που προωθήθηκαν από τις εταιρείες που παράγουν τις συσκευές τότε οι έγκυρες ανεξάρτητες μελέτες δεν έχουν δείξει κανένα πλεονέκτημα των laser σε σχέση με τις άλλες τεχνικές για τις αιμορροίδες και για αυτό το laser δεν περιλαμβάνεται ως οδηγία/ σύσταση στις αμερικανικές κατευθυντήριες οδηγίες ουτε στις βρετανικες κλπ., πράγμα που φανερώνει την ασθενή επιστημονική του τεκμηρίωση.
Η ραγάδα (anal fissure) είναι ένα συχνό και επώδυνο πρόβλημα. Πρόκειται για μια σχισμή (στην ουσία ένα τραυματικό σκίσιμο) του δέρματος του πρωκτού που συμβαίνει συνήθως λόγω δυσκοιλιότητας. Σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει άλλος λόγος, όπως η νόσος του Crohn.
Το κύριο σύπτωμα είναι ο δυνατός πόνος ο οποίος μπορεί να εμφανίζεται κατά την επίσκεψη στην τουαλέττα ή και να είναι συνεχής μέρα και νύχτα. Υπάρχει σε κάποιες περιπτώσεις και μικρή ποσότητα αίματος. Η ραγάδα συχνά δεν είναι δυνατόν να βρεθεί στην κλινική εξέταση επειδή ο ασθενής πονά τόσο πολύ που δεν μπορεί να ανεχθεί την εξέταση. Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι αναγκαίο να γίνει εξέταση υπό αναισθησία.
Ο λόγος είναι ότι η περιοχή του πρωκτού είναι πολύ ευαίσθητη και επέρχεται ένας δυνατός σπασμός των σφιγκτήρων μυών. Αυτό έχει σαν συνέπεια την μειωμένη ροή αίματος στην ραγάδα, και αυτό προκαλεί δυσχέρεια επούλωσης.
Ολες οι θεραπείες αποσκοπούν στην λύση του σπασμού. Τα παλαιότερα χρόνια η πρακτική ήταν η σφιγκτηροτομή ή η διαστολή του δακτυλίου. Και οι δύο αυτές εγχειρήσεις είχαν σαν παρενέργεια την ακράτεια σε ποσοστό 5-15% των περιπτώσεων και για αυτό έχουν εντελώς εγκαταλειφθεί σήμερα από τους ειδικούς χειρουργούς εντέρου-ορθού. Η θεραπεία εξαρτάται σήμερα από το αν η ραγάδα είναι οξεία ή χρόνια.Οξεία είναι η ραγάδα μέσα σε 8 εβδομάδες από την πρώτη παρουσίαση. Απο εκεί και πέρα ορίζεται σαν χρόνια. Ευκολότερη είναι η θεραπεία στο στάδιο της οξείας.
α) Η πρώτη θεραπεία είναι με αλοιφές νιτρωδών. Αυτές περιέχουν σαν δραστική ουσία GTN το οποίο διαστέλλει τα αιμοφόρα αγγεία και χαλαρώνει τους σφιγκτήρες μύες. Αυτό αυξάνει την κυκλοφορία του αίματος και προωθεί την επούλωση. Χρειάζεται θεραπεία για 8 εβδομάδες και η επιτυχία είναι 80%. Αν δεν υπάρξει επούλωση με βελτίωση συμπτωμάτων προχωράμε σε ενέσεις. Οι αλοιφές πιθανόν σε κάποιους ασθενείς να έχουν σαν παρενέργεια τους παροδικούς πονοκεφάλους (λόγω διαστολής των αγγείων του κεφαλιού), συνήθως περνάνε σε 2-3 μέρες με χρήση λίγης παρακεταμόλης.
β) Ενέσεις μυοχαλαρωτικής τοξίνης. Περιέχουν την τοξίνη του Clostridium Botulinum που παραλύει μερικώς τους μύες για 2-3 μήνες και επιφέρει με τον ίδιο τρόπο βελτίωση της αιμάτωσης και επούλωση. Η θεραπεία έχει ποσοστό επιτυχίας γύρω στο 80%.
α) Εκτομή ραγάδας (Fissurectomy) Ο όρος είναι παραπλανητικός. Αυτό που αφαιρείται είναι περιττός ουλώδης ιστός ο οποίος συσσωρεύεται γύρω από την ραγάδα και θεωρείται ότι είναι ένας επιπλέον λόγος μη επούλωσης. Η fissurectomy συνδυάζεται με επαναληπτικές ενέσεις.
β) Δημιουργία κρημνού Σε επίμονες περιπτώσεις μη επούλωσης ραγάδας αυτή μπορεί να καλυφθεί με δημιουργία ενός δερματικού κρημνού ο οποίος καλύπτει την ραγάδα και αυτή επουλώνεται μέσα σε 2 εδομάδες. Είναι μια εξειδικευμένη επέμβαση με πολύ καλά αποτελέσματα για δύσκολες περιπτώσεις.
Συμπέρασμα: Η ραγάδα είναι ένα δύσκολο πρόβλημα που όμως θεραπεύεται αν ακολουθηθεί μια στρατηγική όπως περογράφεται πιο πάνω. Σε καμμία περίπτωση δεν πρέπει να γίνεται στις μέρες μας σφιγκτηροτομή ή διαστολή δακτυλίου γιατί οι άρρωστοι που θα πάθουν σαν παρενέργεια ακράτεια κοπράνων θα βρεθούν με ένα πιο δυσκολο πρόβλημα. Ο κρημνός είναι επίσης απαραίτητος όταν έχει προηγηθεί αποτυχημένη επέμβαση ραγάδας με οπίσθια σφιγκτηροτομή η οποία καταλήγει σε μία μόνιμη οπίσθια πληγή με συρίγγιο, που αποκαλείται "παραμόρφωση κλειδαρότρυπα -Keyhole deformity".
Το Τρισδιάστατο Ενδο-ορθικό Υπερηχογράφημα - 3D EUS είναι πολύ χρήσιμο στην διάγνωση και θεραπευτικό σχεδιασμό της ραγάδας διότι
α) Απεικονίζει όχι μόνο την επιφανειακή ραγάδα αλλά και την εν τω βάθει ουλοποίηση της χρόνιας ραγάδας
β) Απεικονίζει με μεγάλη ακρίβεια τον έσω και έξω σφιγκτήρα παρέχοντας μεγάλη ασφάλεια σε οποιαδήποτε θεραπεία
γ) Διαγιγνώσκει τυχόν βλάβη σφιγκτήρων από προηγούμενη θεραπεία ή από τοκετό
δ) Διαγιγνώσκει τυχόν άλλες συνυπάρχουσες παθολογίες όπως συρίγγια ή αιμορροίδες, που μπορεί να προκαλούν συμπτώματα συγχεόμενα με της ραγάδας
ε) παρέχει πληροφορίες για το πάχος, την ανατομία και την κατάσταση των σφιγκτήρων για ορθή εφαρμογή των ενέσεων.
Σφιγκτηροτομή
Η έσω πλαγία σφιγκτηροτομή είναι μια θεραπεία που εφαρμόστηκε για πολλά χρόνια πρίν την ανακάλυψη των φαρμακολογικών θεραπειών με καλά αποτελέσματα στην ραγάδα όσον αφορά την αντιμετώπιση του πόνου. Δυστυχώς όμως ενέχει ένα αναπόφευκτο κίνδυνο ακράτειας αερίων και ακόμα και κοπράνων, ειδικά σε γυναίκες με ιστορικό τοκετών. Αν και ο κίνδυνος είναι μικρός γιατί να διακινδυνεύσει ένας νέος άνθρωπος να πάθει ακράτεια δια βίου ενώ υπάρχει σήμερα δυνατόιτητα θεραπείας άνω του 90% με φάρμακα? Οσο για το υπόλοιπο ποσοστό υπάρχει πάντα η δημιουργία κρημνού που είναι πολύ αποτελεσματική για χρόνιες ραγάδες χωρίς να προκαλεί ακράτεια. Η φωτογραφία δείχνει την εικόνα του έσω σφιγκτήρα μετά σφιγκτηροτομή με μεγάλο έλλειμμα. Πολλοί καλοί χειρουργοί την εφαρμόζουν ακόμα αλλά προσωπικά πιστεύω ότι η σφιγκτηροτομή έχει κλείσει τον ιστορικό της κύκλο και πρέπει να εγκαταλειφθει.
Διαστολή πρωκτού Peter Lord
Αυτή η μέθοδος είναι πολύ επιθετική διότι περιλαμβάνει μία μεγάλη διαστολή του πρωκτού με τέσσερα δάκτυλα υπό αναισθησία η οποία σπάει ταυτόχρονα και κυκλοτερώς τις ίνες και του έσω και του έξω σφιγκτήρα. Είναι φυσικά αποτελεσματική για τον πόνο της ραγάδας διότι οι σφιγκτήρες δεν μπορούν πλέον όχι σπασμό να έχουν αλλά ούτε φυσιολογική σύγκλειση. Ο κίνδυνος ακράτειας με αυτή την μέθοδο είναι πολύ μεγάλος και τα αποτελέσματα μη αναστρέψιμα. Πρέπει να εγκαταλειφθεί.
Καυτηριασμός ραγάδας με Laser
Ο απλός καυτηριασμός της ραγάδας είτε με laser είτε με διαθερμία είτε όπως αλλιώς το μόνο που καταφέρνει είναι ο καθαρισμός του ουλώδους ιστού. Ως εδώ αυτό δεν είναι κακό αλλά εάν δεν συνδυαστεί με κάποια μέθοδο χαλάρωσης του σφιγκτήρα -τοξίνης ή GTN τότε δεν πρόκειται να έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα και θα έχει υποτροπή. Ενα άλλο "ατύχημα" που ενίοτε συμβαίνει είναι η εφαρμογή laser με υπερβάλλοντα ζήλο που οδηγεί στο κάψιμο και ακολούθως διάσπαση του έσω σφιγκτήρα. Στην ουσία σε αυτές τις περιπτώσεις λαμβάνει χώρα μια ακούσια σφιγκτηροτομή , η οποία όμως γίνεται στην έκτη ώρα (οπίσθια) και άρα έχει μεγαλύτερο κίνδυνο ακράτειας από την πλαγία σφιγκτηροτομή.
Το περιεδρικό συρίγγιο είναι ένα από τα συχνότερα και δυσκολότερα προβλήματα της χειρουργικής επιστήμης. Είναι εντυπωσιακό ότι ακόμα και σήμερα εφαρμόζουμε πολύ την κλασική μέθοδο του Ιπποκράτη, δηλαδή την τοποθέτηση ενός νήματος μέσα στο συρίγγιο (σήμερα το λέμε σετόν) με σκοπό την παροχέτευση της λοίμωξης. Περίπου 2.300 χρόνια αργότερα, οι μέθοδοι υψηλής τεχνολογίας δεν έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικότερες!
Ουσιαστικά το συρίγγιο είναι μία λοίμωξη που ξεκινά από ένα μικρό απόστημα, το οποίο ξεκινά από τη μόλυνση ενός μικρού αδένα του πρωκτού. Όταν το απόστημα δημιουργηθεί, ψάχνει δρόμο να διώξει (παροχετεύσει) το πύον. Έτσι ανοίγει αυτόματα ένα μικρό κανάλι, μέσα από όπου τρέχει το πύον -αυτό είναι το συρίγγιο.
Ποιο είναι το πρόβλημα; Ότι αφότου δημιουργηθεί το συρίγγιο δεν κλείνει εύκολα. Γιατί; Διότι μαζεύεται νέο πύον κάθε λίγο, το οποίο ψάχνει πάλι να παροχετευθεί. Αυτό δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο παροχέτευσης και επαναμόλυνσης που επαναλαμβάνεται. Γιατί μαζεύεται νέο πύον; Διότι ο πρωκτός περιέχει εκατομμύρια μικρόβια και δεν είναι δυνατόν να αποστειρωθεί.
Φυσικά εμπλέκονται διάφοροι παράγοντες: τοπική ανοσία, παράγοντες που ευνοούν τη φλεγμονή, διαβήτης κ.ά.
Τα περιεδρικά συρίγγια είναι ένα δύσκολο χρόνιο πρόβλημα που απαιτεί εξειδίκευση και σωστή στρατηγική για την οριστική θεραπεία. Το St. Mark's Hospital ιδρύθηκε κάποτε ειδικά για την θεραπεία των συριγγίων.
Συρίγγιο ονομάζεται μια αφύσικη επικοινωνία ανάμεσα σε δύο επιθηλιακές επιφάνειες. Επιθηλιακή είναι μια επιφάνεια που σκεπάζεται από επιθήλιο, τέεοιες είναι το δέρμα, οι βλεννογόνοι στόματος, εντέρου, κόλπου, βρόγχων κλπ. Περιεδρικό συρίγγιο (fistula in ano) είναι μιά αφύσικη επικοινωνία ανάμεσα στο δέρμα (εξωτερικό στόμιο του συριγγίου) και είτε ένα απόστημα είτε τον πρωκτό ή ορθό (εσωτερικό στόμιο του συριγγίου). Αν το συρίγγιο δεν έχει εσωτεριό στόμιο τότε λέγεται τυφλό και δεν μας απασχολεί ιδιαίτερα γιατί όλα τα τυφλά συρίγγια κλείνουν μόνα τους σχετικά σύντομα. Το πρόβλημα βρίσκεται στην παρουσία του εσωτερικού στομίου.Τα συρίγγια ταξινομούνται ανάλογα με την σχέση τους με τους σφιγκτήρες, η οποία καθορίζει και την επιλογή της θεραπείας αλλά και την πρόγνωση. Τα επιφανειακά συρίγγια αντιμετωπίζονται σχετικά εύκολα αλλά γενικά όσο μεγαλύτερη είναι η εμπλοκή των σφιγκτήρων στο συρίγγιο τόσο πιο περίπλοκη είναι η αντιμετώπιση.
Υπάρχει μία στενή σχέση ανάμεσα στο περιεδρικό απόστημα και στο συρίγγιο. Το απόστημα πάντα προυπάρχει και το συρίγγιο είναι ο μηχανισμός με τον οποίο προσπαθεί το ανθρώπινο σώμα να θεραπεύσει το απόστημα. Αρα όπου υπάρχει συρίγγιο υπάρχει ή υπήρξε απόστημα. Κάθε περιεδρικό απόστημα πρέπει να παροχετευθεί το ταχύτερον δυνατόν εκτός αν εξαφανιστεί εντελώς με αντιβιοτικά. Αλλοιώς θα εξελιχθεί σε συρίγγιο. Για αυτό είναι σημαντικό όταν εκδηλωθεί περιεδρικό απόστημα να θεραπευθεί έγκαιρα και με πλήρη παροχέτευση, αλλοιώς είναι συχνό να ακολουθείται από συρίγγιο. Αν το συρίγγιο δημιουργήσει μόνο εξωτερικό στόμιο (στο δέρμα) ο άρρωστος είναι τυχερός και θα κλείσει μόνο του σύντομα. Αν όμως η παροχέτευση γίνει ταυτόχρονα και με εσωτερικό στόμιο στο ορθό τα πράγματα δυσκολεύουν.
Υπάρχουν 2 δυσκολίες που κάνουν τα συρίγγια να υποτροπιάζουν.
α. Ο πρωκτός δεν μπορεί να αποστειρωθεί –άρα μολυσμένο υλικό τρέχει συνεχώς μέσα στην κοιλότητα του προηγηθέντος αποστήματος και δημιουργεί χρόνια λοίμωξη.
β. Τα συρίγγια βρίσκονται σε στενή επαφή με τους σφιγκτήρες και για αυτό δεν μπορούν πάντα να εξαιρεθούν χειρουργικά με δραστικό τρόπο (υπάρχει κίνδυνος ακράτειας).
Τα πρώτα συμπτώματα προέρχονται από το περιεδρικό απόστημα, και είναι τοπικό πρήξιμο, έντονος πόνος,πυρετός. Οταν το απόστημα παροχετευθεί μέσω δημιουργίας συριγγίου αυτά τα συμπτώματα υποχωρούν σταδιακά και αντικαθίστανται από έκκριση υγρού (discharge) το οποίο , ανάλογα με την φάση μπορεί να είναι πύον, κοπρανώδες υλικό, αιματηρό ή κίτρινο ορώδες.
Τα συμπτώματα του συριγγίου έχουν κυκλική πορεία. Μετά την αρχική παροχέτευση τα συμπτώματα καταλαγιάζουν σε λίγες ημέρες και μένει μόνο έκκριση υγρού το οποίο σιγά σιγά καθαρίζει. Ο άρρωστος πιστεύει ότι θεραπεύθηκε, ειδικά αν, σε πολλές περιπτωσεις το εξωτερικό στόμιο κλείσει τελείως. Δυστυχώς συνήθως η νηνεμία κρατά μόνο λίγες εβδομάδες ή μήνες, οπότε τα συμπτωματα επιστρέφουν δριμύτερα. Ο λόγος είναι ότι έχει παραμείνει ανοικτό το εσωτερικό στόμιο του συριγγίου το οποίο δεν φαίνεται και συνεχίζει να τροφοδοτεί την κοιλότητα με μούσμένο υλικό από το έντερο. Σχηματίζεται νέο απόστημα το οποίο χρειάζεται νέα παροχέτευση. Τα συμπτώματα τότε υποχωρούν και πάλι μεχρι νεωτέρας υποτροπής. Οι υποτροπές πρέπει να αποφεύγονται διότι μπορεί να οδηγήσουν σε όλο και πιο πολύπλοκα συρίγγια και υπάρχει κι ένας μικρός κίνδυνος να δημιουργηθεί γάγγραινα του περινέου (Fournier's Gangrene) η οποία είναι απειλητική για τη ζωή.
Η πιο διαδεδομένη ακτινολογική μέθοδος είναι η μαγνητική τομογραφία με την οποία φαίνεται η πορεία του συριγγίου και οι ανατομικές σχέσεις. Η άλλη σύγχρονη μέθοδος είναι το τρισδιάστατο ενδο-ορθικό υπερηχογράφημα - 3D Endorectal Ultrasound (3D EUS) το οποίο επιτρέπει τρισδιάστατη απεικόνιση του συριγγίου και επιπλέον επιτρέπει τη διαπίστωση αν ο πόρος είναι ανοιχτός. Το υπερηχογράφημα έχει πλεονεκτήματα - μπορεί να επαναλαμβάνεται πολλές φορές στην παρακολούθηση με μικρό κόστος, ανώδυνα και χωρίς ταλαιπωρία του ασθενούς.
Οι αρχές της θεραπείας των συριγγίων είναι αρχαίες και δεν έχουν αλλάξει με όποια νέα μέθοδο.
Αρχή πρώτη - παροχέτευση της σήψης (δηλαδή του πύου). Αυτό δεν φτάνει να γίνει μόνο κατά την επέμβαση αλλά να συνεχίσει και μετεγχειρητικά, π.χ. με την τοποθέτηση σετον.
Αρχή δεύτερη - κατάργηση του συριγγώδους πόρου. Η κατάργηση μπορεί να γίνει με πολλούς τρόπους: Εκτομή του συριγγίου, καυτηριασμό με διαθερμία, ραδιοκύματα, laser κλπ. Επίσης κατάργηση του πόρου γίνεται με γέμισμα του συριγγίου με υλικά. Η κατάργηση του συριγγίου πρέπει να γίνεται ΜΟΝΟ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΗ ΠΑΡΟΧΕΤΕΥΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΣΗΨΗΣ!
Αρχή τρίτη - κλείσιμο του εσωτερικού στομίου του συριγγίου (για να σταματήσει η συνεχής μόλυνση από το έντερο).
Αρχή τέταρτη - όλοι οι χειρουργικοί χειρισμοί πρέπει να γίνουν με προσοχή και σεβασμό στην διατήρηση της ακεραιότητας των σφιγκτήρων.
Οποιαδήποτε μέθοδος και αν ακολουθείται για την θεραπεία και ανεξάρτητα από τεχνική , ειδικό εξοπλισμό κλπ οι αρχές της θεραπείας παραμένουν ίδιες και πρέπει να γίνουν σεβαστές για να υπάρχει επιτυχία.
Υπάρχει πληθώρα χειρουργικών τεχνικών για την θεραπεία των συριγγίων. Οι τεχνικές που αναπτύσσονται προσπαθούν να γίνουν όλο και λιγότερο επεμβατικές και ανώδυνες. Κάποιες τεχνικές έχουν πλεονεκτήματα για συγκεκριμένους τύπους συριγγίων, Ολες οι τεχνικές έχουν μακροπρόθεσμα την ίδια αποτελεσματικότητα, περίπου 70% επιτυχία. Αυτό σημαίνει ότι όποια μέθοδος και αν χρησιμοποιηθεί υπάρχει πάντοτε ένα ποσοστό υποτροπής 30% . Οι υποτροπές οφείλονται σε υποτροπή της λοίμωξης (η οποία εξαρτάται από πολλούς παράγοντες). Αυτό πρέπει να είναι ξεκάθαρο από την αρχή στον ασθενή για να αποφεύγεται η απογοήτευση και η δυσπιστία.
Η ολική εκτομή του συριγγίου - "συρριγεκτομή" - είναι δυνατή μόνον εάν αυτό αφήνει ανέπαφο τον έξω σφιγκτήρα και δεν έχει εσωτερικό στόμιο. Σε κάποιες περιπτώσεις σε άνδρες είναι δυνατόν να διαταμεί με ασφάλεια μικρό τμήμα του έξω σφιγκτήρα χωρίς πρόβλημα αλλά γενικά προτιμότερο είναι να αποφεύγεται. Η πλήρης "συριγγεκτομή" είναι γενικά δύσκολο να επιτευχθεί συχνά. Ενα υποκατάστατο είναι η μερική εκτομή μέχρι το όριο του σφιγκτήρα που ονομάζεται "συριγγοτομή".
Το σετόν –Seton- είναι μια αρχαία μέθοδος, περιγραφείσα από τον Ιπποκράτη, με την οποία τίθεται υπό έλεγχο ο φαύλος κύκλος της σήψης –αποστήματος –παροχέτευση δια του συριγγίου. Το σετόν είναι είτε ένα ράμμα (ναυλον κλωστή) είτε ένα ελαστικό νήμα που διατηρεί ανοικτό τον πόρο του συριγγίου και προλαμβάνει την επαναδημιουργία της λοίμωξης. Το σετόν εισάγεται στο συρίγγιο και εκβάλλει και από το εσωτερικό και από το εξωτερικό στόμιο, είναι ανώδυνο και μένει στη θέση του για ορισμένους μήνες. Το πόσο θα μείνει εξαρτάται από την πορεία της σήψης.
Υπάρχουν 2 είδη σετόν. Το Ιπποκράτειο ή "σφιχτό" - "tight seton", που είναι ένα νάυλον νήμα που σταδιακά περνάει δια μέσου του σφιγκτήρα όπως ένα σύρμα μέσα από τον πάγο και καταργεί το συρίγγιο.
Το "χαλαρό" - ¨loose seton" που δρα σαν παροχέτευση του πύου και μένει για πολλές εβδομάδες ώσπου να καθαρίσει η λοίμωξη.
Ενδοσκοπική μέθοδος που απαιτεί ειδικό εξοπλισμό και εμπειρία. Την μέθοδο εφαρμόζουμε ήδη στο Τμήμα Χειρουργικής Εντέρου-Ορθού στο Metropolitan General με επιτυχία. Η μέθοδος χρησιμοποιεί ένα ενδοσκοπικό «Συριγγοσκόπιο» (Fistuloscope) το οποίο εισέρχεται δια του εξωτερικού στομίου του συριγγίου και εξετάζει εκ των ενδον τον πόρο του συριγγίου, ανακαλύπτει τους τυχόν επιπλέον πόρους και τις αποστηματικές κοιλότητες. Ταυτόχρονα γίνεται πλύση του πόρου και ανακαλύπτεται ενδοσκοπικά το έσω στόμιο του συριγγίου. Ο ουλώδης και μολυσμένος ιστός καυτηριάζεται και αφαιρείται ενδοσκοπικά με ειδικά μικρο-εργαλεία χωρίς να χρειάζεται να γίνουν μεγάλες τομές-τραύματα. Αφού γίνει πλήρης καθαρισμός-debridement του μολυσμένου ιστού το έσω στόμιο κλείνεται με δημουργία κρημνού (flap). Το έξω στόμιο παραμένει ανοιχτό για παροχεύτεση. Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου είναι:
– αποφεύγεται η δημιουργία μεγάλων χειρουργικών τραυμάτων, υπάρχει μόνο μια μικρή οπή στο εξω στόμιο του συριγγίου
– ανευρίσκονται όλοι οι κρυφοί πόροι συριγγίων και αποστηματικές κοιλότητες και καθαρίζονται εκ των ένδον
– Κλέινεται το έσω στόμιο του συριγίου που είναι υπεύθυνο για υποτροπές
– δεν χρειάζεται νοσηλεία και η ανάρρωση είναι ταχύτατη
Η μέθοδος VAAFT είναι κατάλληλη κυρίως για τα μακριά και τυφλά συρίγγια, τα αποκαλούμενα ευθυισχιακά.
Η επέμβαση LIFT είναι μια παραλλαγή της κλασσικής συριγγο-τομής. Το συρίγγιο διαχωρίζεται από τον σφιγκτήρα προσεκτικά και τα 2 άκρα του καταστρέφονται - απολινώνονται ξεχωριστά.
Η θεραπεία με δημιουργία κρημνού είναι η πιο αποτελεσματική θεραπεία συριγγίου. Κατ΄αυτήν δημιουργείται ένας ιστικός κρημνός είτε από βλεννογόνο του εντέρου είτε δερματικός κρημνός, ο οποίος μεταφέρεται και καλύπτει το έσω στόμιο του συριγγίου. Εϊναι μεγαλύτερη επέμβαση από τις υπόλοιπες αλλά επειδή σε χέρια ειδικών έχει πολύ καλά αποτελέσματα είναι ενδεδειγμένη σε δύσκολα , χρόνια συρίγγια στα οποία άλλες θεραπείες έχουν αποτύχει.
Η χρήση Laser ακούγεται πάντα ελκυστική και μη επεμβατική, και ως ένα σημείο είναι έτσι σε πολλές ιατρικές ειδικότητες. Στη χειρουργική των περιεδρικών συριγγίων το Laser μπορεί να χρησιμοποιηθεί αντί της ηλεκτρικής διαθερμίας, για καλυτερη κατανομή της ενέργειας στην νεαροποίηση (debridement), δεν είναι όμως σαφές από την βιβλιγραφία αν έχει πλεονέκτημα. Χρησιμοποιείται για τον καυτηριασμό του συριγγώδους πόρου και είναι μια εύκολη τεχνική που μπορεί να γίνει και χωρίς γενική αναισθησία , όμως η επιτυχία της θεραπείας του συριγγίου δεν βασίζεται μόνο στο Laser αλλά στην συνολική τήρηση των αρχών που αναφέρουμε πιο πάνω και στην εμπειρία του χειρουργού που είναι το σημαντικότερο. Επομένως, εάν δεν υπάρχει θέμα κόστους (το Laser προσθέτει περίπου 500 ευρώ στο κόστος της επέμβασης) τότε το Laser μπορεί να προσφέρει ένα χρήσιμο συμπλήρωμα στις τεχνικές των επεμβάσεων, αλλά δεν μπορεί να προφέρει θεραπεία από μόνο του.
Γέμισμα του συριγγίου με βιολογικά υλικά είναι συχνή πρακτική για είκοσι χρόνια. Διάφορα υλικά έχουν δοκιμαστεί, όπως κόλλα ινώδους, ενα βύσμα κολλαγόνου (Collagen plug), πάστα κολλαγόνου κλπ Η μέθοδος έχει επιτυχία αλλά μόνο αν συνδυαστεί με άλλη χειρουργική επέμβαση, το κλείσιμο του έσω στομίου Αυτό έχει δοκιμαστεί με διάφορους τρόπους, είτε απλή συρραφή με βιολογικό υλικό είτε με δημιουργία κρημνού. Τελευταία εξέλιξη είναι η χρήση μιας οργανικής κόλλας του Κυανο-ακρυλικου (Cyanyl-Acrylate) που έχει μεγαλύτερες πιθανότητες επιτυχίας.
Η θεραπεία των συριγγίων χαρακτηρίζεται από πολλές υποτροπές. Καμμία μέθοδος δεν έχει ξεκάθαρο πλεονέκτημα για όλες τις περιπτώσεις. Ολες οι μέθοδοι, μετά τους αρχικούς ενθουσιασμούς, αποδεικνύονται μακροπρόθεσμα περίπου 70% αποτελεσματικές, δηλαδή ένα 30% παρουσιάζει υποτροπή. Αυτό σημαίνει επανεπέμβαση. Για αυτό είναι σημαντικό οι επεμβάσεις να είναι συντηρητικές και με όσο λιγότερο τραύμα είναι δυνατόν, αυτός είναι και ο σκοπός όλων των νέων τεχνικών. Οταν όμως έχουν υπάρξει αποτυχίες και υποτροπές τότε πρέπει να εφαρμόζεται από έμπειρο χειρουργό ορθού η επέμβαση κρημνού (mucosal advancement flap) που δίνει τα καλύτερα οριστικά αποτελέσματα. Ομως όλες οι μέθοδοι έχουν την θέση τους.
Οταν οι ασθενείς ρωτούν "ποια μέθοδο εφαρμόζετε?" η απάντηση ειναι "Ολες! Την κάθε μέθοδο για το συρίγγιο όπου έχει ένδειξη και καλύτερες πιθανότητες επιτυχίας."
Υπάρχει πάντα η ανησυχία του ασθενούς ότι επέμβαση σε συρίγγιο θα προκαλέσει ακράτεια. Εξασφάλιση παρέχει μόνον η τέλεση των επεμβάσεων από πιστοποιημένους χειρουργούς εντέρου - ορθού εξειδικευμένων στα συρίγγια. Ο κίνδυνος να κοπεί ο σφιγκτήρας στην επέμβαση είναι πολύ μικρός έως αμελητέος στα χέρια εκπαιδευμένου χειρουργού. Από την άλλη, τυχόν ελλιπείς και ατελείς επεμβάσεις που επιτρέπουν παράταση της σηπτικής κατάστασης επί μακρόν προκαλούν ακράτεια λόγω φλεγμονής. Η χρόνια φλεγμονή του σφιγκτήρα προκαλεί ίνωση, ελλιπή λειτουργία και ακράτεια.
Το ενδο-ορθικό υπερηχογράφημα είναι ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο όχι μόνο για την αρχική εκτίμηση / διάγνωση αλλά και για την εύκολη συχνή παρακολούθηση της μετεγχειρητικής πορείας του συριγγίου και της πρόληψης υποτροπών. Εϊναι απλή, ακίνδυνη, γρήγορη και ανώδυνη εξέταση που παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για την πορεία της λοίμωξης των σφιγκτήρων και συλλογής πύου. Στο Ιατρείο Εντέρου - Ορθού τελείται τρισδιάστατο 3D ενδο-ορθικό υπεηχογράφημα σε όλους τους ασθενείς με συρίγγιο για καθορισμό της άριστης θεραπείας.
Συρίγγια ανάμεσα στο ορθό και άλλα όργανα είναι συχνά. Ορθο-κυστικά και ορθο-κολπικά συρίγγια έχουν σαν κύρια αιτία την εκκολπωματίτιδα, αλλά μπορεί επίσης να προκληθούν από όγκους, νόσο Crohn, ακτινοθεραπεία κ.ά.
Ορθοκολπικά συρίγγια συμβαίνουν επίσης ως επιπλοκή μαιευτικού τραυματισμού των σφιγκτήρων και αποτελούν μεγάλο πρόβλημα δημόσιας υγείας σε κάποιες χώρες του τρίτου κόσμου.
Η θεραπεία είναι χειρουργική. Η πρόγνωση είναι καλή όταν η επέμβαση είναι επιτυχής.
Είναι πάθηση συχνή στους νέους και πιο πολύ στους δασύτριχους άνδρες. Έχει υποστηριχθεί ότι έχει συγγενή αιτιολογία, αλλά σήμερα οι περισσότεροι πιστεύουν ότι συμβαίνει απλά από είσοδο τριχών στο δέρμα σε άνδρες με βαθιά γλουτιαία σχισμή. Δίνει ενοχλητικά συμπτώματα λοίμωξης-αποστήματος, αλλά η χειρουργική θεραπεία πρέπει να γίνεται με προσοχή και, αν είναι δυνατόν, ελάχιστα επεμβατική, ώστε να μην καταλήξει η θεραπεία πιο ενοχλητική από το πρόβλημα!
Η κύστη κοκκυγος είναι μια συχνή πάθηση που προσβάλλει κατά κανόνα νέους ανθρώπους. Υπάρχει διχογνωμία για τα αίτια αλλά η επικρατούσαν άποψη είναι ότι γίνεται είσφρυση τριχών στο δέρμα που δημιουργούν αποστημα. Τριχωτοι άνδρες έχουν πολύ μεγαλύτερη συχνότητα της πάθησης.
Η κύστη κοκκυγος εκδηλώνεται σαν πόνος, ερυθροτητα και πρήξιμο στην σχισμη ανάμεσα στους γλουτούς (natal cleft). Τα συμπτώματα επιδεινωνονται ότι καταλήγουν σε ένα αποστημα το οποίο είτε σπάει μόνο του είτε χειρουργειται και παροχετευεται. Κάποιες περιπτώσεις υποχωρούν όταν ληφθούν αμέσως αντιβιοτικά.
Η θεραπεία της κύστης κοκκυγος είναι αρχικά «ευκολη», το πρόβλημα όμως είναι οι υποτροπές. Αν ληφθούν μόνο αντιβιοτικά χωρίς επέμβαση τότε τα συμπτώματα υποχωρούν για εβδομάδες η μήνες όμως υπάρχει μεγάλο ποσοστό υποτροπης. Το ίδιο συμβαίνει και αν υπάρξει απλή διανοιξη/ παροχετευση. Ο καλύτερος τρόπος θεραπείας είναι η χειρουργική σε φάση που η κύστη δεν έχει οξεία λοίμωξη. Η απλή αφαίρεση με συρραφή του τραύματος ( παραδοσιακή «κλειστή » μέθοδος) είναι ότι χειρότερη επιλογη διότι καταλήγει πολύ συχνά σε διάσπαση του τραύματος και καθυστερημενη επούλωση ( εβδομάδες η μηνες). Για να προληφθει αυτό εφαρμόζεται επίσης η «ανοιχτη» μέθοδος κατά την οποία το τραύμα αφήνεται απλά ανοιχτό για να επουλώσει σε δεύτερο σκοπό. Παίρνει όμως πολύ χρόνο και για αυτό δεν είναι πολύ καλύτερο από την κλειστή μέθοδο. Γιατί υπάρχουν αυτά τα προβλήματα επουλωσης διότι τα τραύματα της μέσης γραμμής ανάμεσα στους γλουτούς υφίστανται συνεχή τάση λόγω κινησεων, καθιστικης θέσης κλπ. Έτσι για να αποφεύγονται τα προβλήματα επουλωσης η επέμβαση πρέπει να έχει ένα στόχο. Την αφαίρεση της κύστης χωρίς τραύμα στη μέση γραμμή.
Η καταστροφή των συριγγίων της κύστης κόκκυγος ακολουθεί τον δρόμο των νέων θεραπειών των περιεδρικών συριγγίων. Αυτό γίνεται χρησιμοποιωντας το συριγγοσκοπιο VAAFT. Με το συριγγοσκοπιο μπορεί να εκπυρηνισθει όλη η κύστη και ταυτόχρονα να αφαιρεθούν όλες οι τρίχες που προκαλούν υποτροπή χωρίς καθόλου τραύμα. Τα αποτελέσματα είναι συνήθως πολύ καλά και η ανάρρωση ταχύτατη. Η επέμβαση λέγεται EPSiT = Endoscopic Pilonidal Sinus Treatment.
Παρόμοια διαδικασία μπορεί να γίνει και με ίνα LASER , οπότε η επέμβαση λέγεται SILaC.
Αν η κύστη είναι μεγάλη, επιπλεγμένη, υποτροπή κύστης ή με πολλαπλά συρίγγια, τότε αφαιρείται με ευρεία εκτομη και κατόπιν το τραύμα κλείνεται με πλαστικό κρημνό (flap) ο οποίος είναι μακριά από τη μέση γραμμή Ο πιο συχνός κρημνός είναι το Karydakis Flap. Η επέμβαση με κρημνό έχει εξαιρετικά αποτελέσματα.
Οπως και στα περιεδρικά συρίγγια έτσι και με τα συρίγγια κύστης κόκκυγα η εκπυρήνιση / καταστροφή του συριγγίου μπορεί να βοηθηθεί με χρήση βιολογικής κόλλας. Το συρίγγιο μπορεί να εκπυρηνισθεί με την μέθοδο EPSiT ή με LASER και ακολούθως ο πόρος να πληρωθεί με βιολογική κόλλα. Η κόλλα μπορεί να επαναληφιεί σε δεύτερη συνεδρία. Πρόσφατη μελέτη από τη Βρετανία έδειξε αποτελεσματικότητα σε πάνω από το 90% των περιπτώσεων με αυτή την τεχνική.
Ο καρκίνος του πρωκτού είναι σπάνια νόσος και προσβάλλει κυρίως ηλικίες άνω των 60. Προδιαθεσικοί παράγοντες είναι:
● ιός HPV (κονδυλώματα)
● ιός HIV
● χρόνια φλεγμονή (συρίγγια, νόσος Crohn)
● ανοσοκαταστολή
Τα συμπτώματα δεν είναι ειδικά: πόνος, αίμα, τεινεσμός, μάζα βουβωνικών λεμφαδένων. Κάποιες φορές ο καρκίνος του πρωκτού ανευρίσκεται τυχαία σε εξαιρεθείσα αιμορροίδα.
Η θεραπεία εξαρτάται από το στάδιο κατά τη διάγνωση. Σε πρώιμο στάδιο, έως και τον υποβλεννογόνιο, τοπική εκτομή μπορεί να είναι αρκετή. Όταν όμως υπάρχει διήθηση σε μεγαλύτερο βάθος, τότε σαν πρώτη γραμμή εφαρμόζεται χημειοθεραπεία και ακτινοθεραπεία. Τα αποτελέσματα είναι καλά στην πλειοψηφία των περιπτώσεων. Όταν υπάρξει υποτροπή, τότε γίνεται χειρουργική επέμβαση -κοιλιοπερινεϊκή εκτομή με κολοστομία.
Ο πόνος στον πρωκτό είναι ένα συχνότατο σύμπτωμα. Συνυπάρχει άγχος και στρες σχεδόν πάντοτε, όμως δεν πρέπει να μπαίνει η ταμπέλα του "ψυχολογικού" προβλήματος, διότι πρώτον συνυπάρχει σχεδόν πάντα "οργανικός" λόγος, και δεύτερον διότι κάθε ψυχολογικό αίτιο παράγει σωματικά προβλήματα στον γαστρεντερικό σωλήνα.
Ο πόνος του πρωκτού μπορεί να παίρνει διάφορες μορφές: οξύς πόνος, αίσθημα καύσου, τεινεσμού, αδυναμία για κάθισμα ή περπάτημα κ.λπ. Η εντόπιση του πόνου μπορεί να μετακινείται ή να είναι δύσκολο να εντοπισθεί.
Η πολυμορφία των χαρακτηριστικών οφείλεται στο ότι όλη η νεύρωση της πυέλου παρέχεται από τα ιερά νεύρα, και αυτό προκαλεί διάχυση του αισθήματος του πόνου και των λοιπών αισθητικών διαταραχών.
Οι μορφές του πόνου μπορεί να είναι:
● κοκκυγοδυνία
● πρωκτοδυνία - Proctalgia Fugax
● Σύνδρομο Ανελκτήρος
Η θεραπεία είναι κυρίως βιοανάδραση και φαρμακευτική. Μυοχαλαρωτική ένεση των ανελκτήρων με botox, σε συνδυασμό με block των αιδοιικών νεύρων, μπορεί να έχει ανακουφιστικά αποτελέσματα.
Μία ιδιαίτερη μορφή μπορεί να είναι το Σύνδρομο του καναλιού του Alcock, μέσα στο οποίο μπορεί να παγιδευθεί το αιδοιικό νεύρο και να προκληθεί οξύς πόνος. Ο πόνος είναι χειρότερος στο κάθισμα και οι ασθενείς προτιμούν να στέκονται όρθιοι. Μπορεί να συνυπάρχει αίσθημα καύσους και αίσθημα ξένου σώματος στον πρωκτό. Η θεραπεία γίνεται με διήθηση του καναλιού του Alcock, με συνδυασμό στεροειδών και τοπικών αναισθητικών. Έχει περιγραφεί και χειρουργική απελευθέρωση του νεύρου σε σπάνιες περιπτώσεις.